دلیل مسمویت دانش آموزان چیست؟

به گزارش پایگاه خبری ایران و روسیه به نقل از فارس، سلسله مسمومیت‌ دانش‌آموزان در مدارس کشور از اخبار مهم و حساسیت‌زای این روزهای کشور است. از آنجایی که بیشتر مسمومیت‌ها در مدارس دخترانه رخ داده، افکار عمومی اهمیت بیشتری به موضوع داده است. اظهارات متناقض مسئولین در مورد علل این مسمومیت‌ها و عدم شناسایی عاملین یا دلایل ماجرا، بر ابهام موضوع افزوده است. بر همین اساس در این نوشتار تلاش شده است تاریخچه‌ای از اتفافات و اظهارات مرتبط بررسی شود و اقدامات جریان‌های مختلف تحلیل شود. 

صبح روز ۹ آذرماه، انتشار بوی نامطبوعی در هنرستان دخترانه نور واقع در منطقه یزدانشهر قم موجب می‌شود تا شماری از دانش آموزان این هنرستان دچار علائم و مشکلات تنفسی شوند. دو هفته بعد از آن، ۲۲ آذرماه همین اتفاق در همین هنرستان رخ داد و در آن حادثه چندین نفر از دانش آموزان دچار مسمومیت و راهی بیمارستان شدند. حادثه بار اول به گفته دانش آموزان فقط در یک کلاس رخ داده بود، اما در حادثه دوم تقریباً تمام مدرسه درگیر شده بودند و به همین علت تعداد دانش‌آموزان مسموم شده افزایش چشمگیری داشت و تعدادشان به ۵۱ نفر رسید.

در همان زمان محبی، معاون درمان قم درخصوص مسمومیت دانش آموزان هنرستان نور استان قم گفته[۱] بود: چیزی که ما از معاینه دانش آموزان به دست آوردیم یک مسمومیت استنشاقی بوده ولی عاملش را مدیرانی که در این بخش مسئولیت دارند بایستی پاسخ بدهند. لذا معاینات دانش آموزان و بررسی‌های انجام شده نشان دهنده یک گاز استنشاقی در حد خیلی خفیف و گذرا بود که آن‌ها را گرفتار کرد و در هر دو مرتبه هم یک نوع گاز بود.

سخنگوی اورژانس مازندران[۲] در ۱۲ آذر ماه خبر داد با اعلام خبر گاز گرفتگی دانش‌آموزان یک مدرسه شبانه‌روزی در منطقه وناجم شهرستان ساری، بلافاصله پایگاه‌های اورژانس به محل حادثه اعزام شدند. او گفت مشخص شد که ۱۹ نفر دانش آموز پسر با میانگین سنی ۱۳ تا ۱۵ سال در اثر استنشاق گاز مونوکسید کربن دچار مسمومیت شدند.

۲۶ دی فرماندار اردبیل خبر داد از دبیرستان دخترانه فرزانگان اردبیل به مرکز فوریت‌های پزشکی اورژانس اردبیل گزارشی مبنی بر سردرد، ضعف جسمانی، خستگی شدید، حالت تهوع و استفراغ ۶۱ نفر از دانش‌آموزان، معلمان و کادر اجرایی مدرسه گزارش[۳] شد. فرماندار اردبیل گفت باتوجه به فصل زمستان و علائم موجود اعلامی در تعداد زیادی از افراد، موضوع به شکل قطعی مسمومیت ناشی از منواکسید کربن تلقی شده است.

دوم بهمن ماه، رئیس جمعیت هلال‌احمر قوچان از گازگرفتگی ۴۰ نفر در مدرسه روستای شفیع این شهرستان خبر[۴] داد. او گفت تعداد حادثه‌دیدگان این حادثه بیش از ۴۰ نفر بود که بیش از ۱۵ نفر از دانش‌آموزان حادثه دیده که حال وخیمی داشتند به مراکز درمانی شهرستان انتقال داده شدند.

در حادثه‌ای دیگر، دو حادثه مسمومیت[۵] در مدرسه فاطمیه قم در روزهای شنبه ۸ و دوشنبه ۱۰ بهمن در مجموع ۳۵ دانش‌آموز را با علائم حالت تهوع، استفراغ، سنگینی سینه، مشکل تنفسی، بی‌حسی پا به بیمارستان کشاند. برخی دانش‌آموزان این مدرسه می‌گویند پیش از مسمومیت بویی شبیه الکل یا بوی گاز تند در فضای مدرسه پخش شده است.

مسمویت‌ها ادامه‌دار بود و دانش‌آموزان مدرسه دخترانه احمدیه بروجرد در سه مرحله[۶] درگیر مسمومیت شدند.

هشتم اسفند، رئیس اورژانس لرستان[۷] از مسمومیت تعدادی از دانش‌آموزان مدرسه پسرانه خیام بروجرد خبر داد. این دومین مدرسه‌ای است که درگیر مسمومیت می‌شود و دخترانه نیست.

مونوکسید کربن

روزنامه جوان[۸] در اوایل بهمن ماه گزارشی با محور مسمومیت به دلیل گاز منوکسید کربن نوشت: به دلیل کمبود امکانات و بی‌توجهی‌های صورت گرفته در بسیاری از مدارس از اواسط مهرماه امسال، ۲۱۰ دانش آموز در مدارس چهار نقطه کشور با گاز مونوکسید کربن مسموم شدند؛ یک بار مسمومیت دانش آموزان در قم و بار دیگر مدارس اردبیل اتفاق افتاده و بعد از آن دانش‌آموزان مدارس قوچان و ساری دچار مسمومیت شدند.

گاز آمونیاک

هجدهم بهمن ماه امیرآبادی فراهانی، نماینده قم[۹] گفت: مسمومیت سریالی دانش‌آموزان دختر مدارس قم همچنان ادامه دارد. از وزرای آموزش و پرورش، بهداشت و درمان، کشور و اطلاعات می‌خواهم هیئت ویژه ای جهت بررسی و یافتن ادله بروز این حادثه تلخ به قم اعزام کنند. این موضوع شوخی بردار نیست، اقدام عاجل به عمل آورید. این حادثه ۷ بار است که تکرار شده که به شدت مشکوک است. وزیر آموزش پرورش شائبه گاز آمونیاک را مطرح کرده و برخی نیز وجود دی اسید کربن در سیستم گرمایشی مدارس را اعلام کرده‌اند اما هیچ کدام از این فرضیه‌ها قطعی نیست.

وزیر بهداشت[۱۰] درباره علت مسمومیت دانش‌آموزان قمی گفت: جمع‌بندی این است که مسمومیت بسیار خفیف است. جمع‌بندی ما این است که عامل مسمومیت، عامل میکروبی نیست.

ورود دستگاه اطلاعاتی و امنیتی

دادستان کل کشور[۱۱] در نامه‌ای نوشت: اخبار واصله از یک جریان نگران کننده نوعی مسمومیت در بعضی از مراکز آموزشی قم نشان از احتمال اقدامات مجرمانه عمدی دارد که قابل توجه و پیگیری دقیق است. دادستانی قم از جایگاه مدعی العمومی وارد شوید و چنانچه کسانی در این امر قصور و یا تقصیر داشته و یا توطئه ای در کار بوده برخورد قاطع و قانونی انجام دهید.

دادستان کل کشور[۱۲] همچنین در مصاحبه‌ای گفت دستگاه‌های اطلاعاتی و امنیتی به ماجرای مسمومیت دانش‌آموزان قمی ورود کردند و تا مشخص شدن علت ماجرا پیگیر هستیم.

عامل مسمومیت همچنان در ابهام

با گذشت ۳ ماه از شروع مسمومیت‌های سریالی در مدارس، با وجود ورود دستگاه‌های اطلاعاتی و امنیتی به موضوع، هیچ یک از دستگاه‌های متولی و مسئولین دلیل مشخصی برای مسمومیت دانش‌آموزان اعلام نکرده‌اند و عامل مسمومیت همچنان در ابهام است.

ابهام موجود در پرونده مسمومیت‌های سریالی، ادامه‌دار و پراهمیت بودن ماجرا، فضا را شایعه‌پذیر و برای بهره‌برداری جریان‌های مختلف فراهم کرده است. هر کدام از رسانه‌های داخلی با استناد به مصاحبه با مسئولین و افراد درگیر ماجرا، به نوعی بر ابهام فضا افزوده‌اند.

دروغ‌پردازی محکومین فتنه ۸۸

محمدعلی ابطحی[۱۳]، رئیس دفتر محمد خاتمی در یادداشتی تلگرامی در واکنش به ماجرای مسمومیت‌های سریالی بدون داشتن ادله مشخص در مورد عامل این مسمومیت‌ها، از گروه تروریستی بوکوحرام نام برد و با بازخوانی ربایش و حبس دسته‌جمعی دختران دانش‌آموز موز دآموزدر نیجریه، به مخاطبینش القا کرد که عامل این حملات ریشه افراط‌گرایی مذهبی دارد! ابطحی در ادامه به رفتار گروه‌های تکفیری داعش و القاعده اشاره می‌کند. وی این ادعاها را بدون داشتن کوچکترین سندی نوشته است. ابطحی حتی به این مسئله توجه نکرده که در حال اتهام زدن به شهروندان شهرهای مورد حادثه است و در قم سالهاست که زنان در حوزه‌های علمیه تحصیل می‌کنند.

نکته دیگری که ابطحی به آن توجه نکرده، تعداد شهرها و مدارسی است که درگیر مسمومیت سریالی شده‌اند. اگر فرض را بر خرابکاری بگیریم، کدام گروه شناخته شده مذهبی است که بتواند عملیاتی با این وسعت و دقت را به سرانجام برساند و ردی از خود باقی نگذارد؟

رسانه اصلاحات میدان‌دار شایعه‌پراکنی

اقدام عجیب دیگر، انتشار مصاحبه‌ای[۱۴] از سوی شبکه رسانه شرق است. این روزنامه به نقل از فاضل میبدی،‌ استاد دانشگاه نوشت: گروهی موسوم به هزاره‌گرا مسئول این مسمومیت‌های سریالی در مدارس هستند. میبدی بدون اشاره به سندی، تنها به نقل از یک پژوهش‍گر که نامش را هم اعلام نکرد، ادعا کرد این مسمومیت‌ها اتفاقی نیست و این جریان شبیه طالبان هستند.

جدیدترین اخبار

دانش و پژوهش

اخبار اقتصادی